Google

زن براي مرد يا براي جامعه مردان؟

زن براي مرد يا براي جامعه مردان؟

امروزه با تمام تبليغاتي كه عليه جايگاه زنان مسلمان در تمام رسانههاي تبليغاتي غرب صورت ميگيرد، آماري تكاندهنده از شكست اين تلاشها حكايت دارد. در واقع زنان حدود 70 درصد از تازهمسلمانهاي اروپايي و آمريكايي هستند. بنابراين خود غربيها به عمق انديشهاسلامي و تأثيرگذاري بر جوامع خودشان پيبردهاند و از اين ناحيه احساس خطر ميكنند. تداوم اين روند، جامعهآنان را از لحاظ هويتي با چالشي جدي روبهرو خواهد كرد. از اين رو تلاش ميكنند به مراكز توليدكننده انديشه اسلامي ضربه بزنند تا همچنان تمدن خود را بدون مشكل به پيش ببرند.
پيشنهاد مأمور ارشد CIA
چندي پيش يك روزنامهايتاليالي مصاحبهاي با آقاي «رويل گريكت» انجام داد. گريكت همان كسي است كه پس از فوت حضرت امام رحمهالله تا بعد از حوادث18 تير سال 1378 مسئول ميز ايران در سازمان سيا بود. بر اساس تحليلهاي همين آقا در سال 1378 بود -كار حكومت ايران را تمامشده ميدانست- كه رئيسجمهور آمريكا به تلويزيون آمد و در مورد ايران موضع ويژهاي را اتخاذ كرد؛ موضعي كه براي ابرقدرتي مثل آمريكا بسيار بد تمام شد، زيرا در عمل هيچ اتفاقي نيفتاد و اين اعلام موضع نشاندهندهدستپاچگي مسئولان آمريكا در آن زمان تلقي شد. روزنامهنگار ايتاليايي در آن مصاحبه در معرفي او گفته بود كه ايشان زبان فارسي را بهخوبي صحبت ميكند و در مدتي كه رئيس ميز ايران در سازمان سيا بوده، ده بار به ايران سفر كرده و نوع گروهبندي او از نيروهاي سياسي ايراني، مبناي فعاليتهاي وزارت خارجهآمريكا در مورد ايران است.آقاي گريكت در آن مصاحبه به سئوالات مختلفي از جمله در مورد زنان پاسخ داد. او گفت كه انقلاب اسلامي زنها را از گوشهخانهها به ميدان و صحنهاجتماع آورده است، ولي بعد از انقلاب خيلي روي اين موضوع تمركز نشده كه چه برنامهاي براي آنها داشته باشند، اما ما -آمريكاييها- روي اين موضوع متمركز شدهايم و همهتلاش ما اين است كه با چند چيز در ميان زنان ايران به صورت جدي مبارزه كنيم كه از جملهآنها حجاب است.از امثال اين گفتهآقاي گريكت روشن ميشود كه تغيير هويت اسلامي زنان مسلمان در زمرهبرنامههاي اصلي سازمانهاي برنامهريز دشمن عليه كشورهاي اسلامي و بويژه ايران قرار دارد. در نقطهمقابل هم ما قرار داريم. از اين جهت است كه بازگرداندن هويت اسلامي زنان مسلمان به آنان اهميت و ضرورت مييابد؛ اتفاقي كه ميتواند قدرت بسياري به جوامع اسلامي بدهد.
زن براي تمتع مرد، زن براي تمتع جامعهي مردان!
امروزه سه نگاه و رويكرد اصلي به زن و جايگاه او در اجتماع وجود دارد؛ نگاه غربي، نگاه سنتي و نگاه اسلامي. در نگاه غربي كه برخاسته از تفكر و انديشهغربي است، رابطهزن و مرد در تمامي نهادهاي اجتماعي يك رابطهي مبتني بر قدرت است. نزاعي دائمي بين زن و مرد براي دستيابي به قدرت وجود دارد. بحث تشابه حقوق زن و مرد يكي از بسترهاي ايجادكنندهاين رابطه در غرب بود. اصلاً فمينيسم در غرب به وجود آمد تا بتواند امتيازاتي را براي زن جلب كند تا زن در اين نبرد قدرت با مرد پيروز گردد.شهيد مطهري رحمتاللهعليه نقش چشمگيري در شناخت اين انحراف فكري غرب و تبيين جايگاه صحيح زن در خانواده و جامعه ايفا كرده است. ايشان در دهه1340 بحث زيبايي را دربارهاشتباه غربيها مبني بر مشابه دانستن حقوق زنان و مردان –و نه تساوي حقوق آنها– مطرح كرده و اثبات نموده كه با اين اشتباه، زنان هر كاري كه بكنند جنس دوم خواهند بود، زيرا بر اساس تشابه حقوقي در كارهاي مردانهاي وارد خواهند شد كه نياز به قدرت جسماني و روانشناختي مردانه دارد و بنابراين هركاري كه بكنند، باز هم در اين فعاليتها از مردان عقب ميمانند.اما در نگاه سنتي، مردان زنان را فقط براي خود و تمايلات و تمنيات خودشان ميخواهند. اگر نگاه مدرن زنان را براي جامعهمردان ميخواهد، نگاه سنتي زن را براي مرد ميخواهد. مردان در اين نگاه ممكن است زنان را بسيار محدود كنند و با آنان رابطهاي ستمگرانهبرقرار كنند. اصطلاح عرفي «زنذليل» در اين نگاه قرار ميگيرد، چرا كه در اين تفكر، قدرت مرد يا بايد بر همسرش غالب باشد يا اينكه مرد ذليل است.نگاه غربي اما زن را تا برهنگي در جامعه پيش ميبرد، چرا كه اين وضع، مطلوب مردان است. به تعبير جامعهشناسان غربي: زن براي جامعهمردان است. به هر حال، رابطهزن و مرد در هر دو نگاه اخير، رابطهقدرت است. به همين دليل حوزههاي زنانگي در نگاه نخست يك معني دارد و در حوزههاي دوم يك معني ديگر.
 زن عزتمدار
اما در ديدگاه سوم كه متعلق به اسلام است، رابطهزن و مردديگر رابطهقدرت نيست. در قرآن رابطهزوجيت زن و مرد با تعبير «مودّت» به كار رفته است. فراتر از اين رابطه نيز بين مردان و زنان محرم و نامحرم يك نوع رابطهخاصي وجود دارد؛ يعني زن در نگاه اسلامي عزت ويژهاي دارد.بگذاريد اين مسئله را با يك روايت تبيين كنم. يك نفر خدمت پيامبر اسلام صلياللهعليهوآله آمد و گفت من از كساني هستم كه در زمان جاهليت و پيش از اسلام يكي از دخترانم را زنده به گور كردهام. كفارهاش چيست؟ حضرت فرمودند: برو به مادرت خدمت كن. گفت مادرم فوت كردهاست. حضرت فرمودند: برو به خالهات خدمت كن كه خدمت به خاله در جبران و كفارهاين گناه مثل خدمت به مادر است. ببينيد چقدر اعتبار زنان بالا است.بنابر احاديث و روايات بسيار و متعدد، زنها در دستگاه خدا از جايگاه ويژهاي برخوردارند. يعني بسياري از مردها ميتوانند مشكلات دنيا و آخرتشان را از طريق زنها حل كنند. اين فهم از زن، رابطهقدرت نيست. اگر مردي با همسرش رابطهقدرت برقرار كند، عقب ميافتد. بلكه مرد بايد با همسرش رابطهاي برقرار كند كه او رضايت داشته باشد. البته خودش نيز لذت ميبرد و چون زن رضايت دارد، مرد از قِبَل اين رضايت به بسياري مواهب و نعمات دست پيدا ميكند.ميخواهم بگويم ما به همين دليل ميتوانيم نظامي درست كنيم كه يك پايهبسيار مهم آن خانواده باشد. يعني شما خيلي از مسائل جامعه را ميتوانيد از طريق همين سيستم خانواده حل كنيد. ما اگر بخواهيم در جمهوري اسلامي و در جوامع اسلامي كاري پايدار و اساسي انجام بدهيم، بهترين كار اين است كه معرفت انقلاب اسلامي نسبت به زن را مدام در كشورمان بازتوليد و در جوامع اسلامي بازنشر كنيم. هر تغيير اجتماعي كه بخواهد انجام شود، از طريق نهاد خانواده و زن بهسرعت قابل اجرا است. همهزنان و مردان -حتي آنهايي كه دچار غفلت هستند- وقتي با زاويهنگاه لطيف ديني مواجه شوند، نسبت به آن خاضع ميشوند و به حقانيت آن اذعان ميكنند.
زنان احساس را در محيط منتشر ميكنند
امروز با وقوع بيداري اسلامي اگر ما بتوانيم معرفتي را كه در اثر انقلاب اسلامي نسبت به زن پيدا شده است، در كشورهاي انقلابي بازنشر كنيم، چهارچوب فرهنگي را كه غربيها سالهاي سال در اين كشورها نهادينه كردهبودند و بر آن اساس اميال شيطاني و غير انساني خود را به پيش ميبردند، تا حد زيادي عقب راندهايم و به زنها در آن احساس مسئوليتي كه خداوند به آنها دادهاست، قدرت بيشتري دادهايم. آنوقت اين زنان از حضور مردانشان در ميدان مبارزه با مشاركت يا حمايت دفاع ميكنند. هماكنون در بحرين، يمن يا مصر، كم نيستند زنهايي كه در ميدان حضور دارند. وقتي زنها به ميدان ميآيند، يك جريان شديد احساسي را در محيط منتشر ميكنند، چون زن از نظر نمادي، مظهر صلح است.مسئلهمهمي كه وجود دارد و ما بايد به آن توجه داشته باشيم، اين است كه هر تغيير اجتماعي بايد با موافقت زنها انجام شود و هيچ تغيير اجتماعي بدون موافقت زنها پايدار نخواهد بود. پس يكي از موضوعات ويژهاي كه در جامعهديني وجود دارد، احساس مسئوليت نسبت به محيط است. اگر ما بتوانيم فهم از زن مسلمان و نقش و اعتبار و مزيتي را كه دارد، مانند همان فهمي كه اوايل انقلاب پيدا كرديم بهخوبي تبيين كنيم، شاهد تحولات عمدهاي در جوامع اسلامي خواهيم بود. همانگونه كه زنها در جريان انقلاب ما و در دورهجنگ تحميلي نقش بسيار مهمي ايفا كردند، طبيعتاً همين نقش را ميتوانند در دنياي اسلام و كشورهاي ديگر نيز احيا كنند.ممكن است همهآموزههاي اسلامي هنوز در ساختار اجتماعي عموميت نيافته باشد، اما اين فهم از اسلام در فطرت و جان زنهاي مسلمان وجود دارد. آنها بخشي از اين آموزههاي اسلامي را ميدانند. بنابراين ما بايد با زنها با اين زبان سخن بگوييم. اين زبان بهطور قهري و طبيعي، چهارچوب بيداري اسلامي را فعالتر خواهد كرد، چون براي زنان نقش و شأني قائل است كه دغدغههاي آنان را تغيير ميدهد. اگر با زنان صرفاً با زبان سياسي صحبت كنيم، ديگران ميتوانند بدلِ سياسي بزنند، اما اين گفتمان هرگز بدل و بديلي ندارد.
 وقتي دست همسرم را ميگيرم، بچهها مسخرهام ميكنند
در اين زمينه نبايد به تبليغات رسانهاي بسنده كنيم؛ برگزاري سمينارهاي علمي هم ميتواند بسيار تأثيرگذار باشد. حدود هشت سال پيش من در يكي از نشستهاي تخصصي كنفرانس حكمت مطهر كه راجع به زنان بود، شركت كردم و بحثهاي بسيار خوبي در آن نشست صورت گرفت. دو سال بعد يك استاد آمريكايي كه در آن كنفرانس و در موضوعات فلسفي مقاله داده بود، به ايران آمد و پيغام داد كه ميخواهد مرا ببيند. من فكر ميكردم راجع به چه چيزي ميخواهد از من سئوال كند؟ وقتي آمد، گفت من در آمريكا به دانشجويان ميگويم زنان در ايران آزاد هستند. ولي آنها به خاطر حجاب زنان ايراني اين آزادي را باور نميكنند. من در پاسخ او كمي در مورد مسائل زنان و شأن و شئونآنان در اسلام توضيح دادم. ايشان به من گفت اگر ما 50 درصد آنچه را كه شما راجع به زنان گفتيد در آمريكا پياده كنيم، هيچ مشكل اجتماعي نخواهيم داشت. الان دانشگاه ايشان در آمريكا دانشگاهي است كه به خاطر همين مسئله و همين نگاه، بسياري طرفدار ايران هستند. حتي خود او تا اين حد پيش آمده بود كه ميخواست در آمريكا با يك دختر ايراني ازدواج كند كه گفت به دليل آنكه پدر و مادرش كاتوليكهاي بسيار متعصبي بودند، نتوانست.در يكي از كنفرانسهاي دانشگاه تهران هم با چنين مسئلهاي مواجه شدم. من از اين نمونهها زياد ديدهام و علتشاين است كه اين فهم بسيار بكر و جديد از اسلام، تازه در دنيا در حال انتشار است. يك مردي كه رئيس يك كمپاني در بلژيك بود و گرايشهاي چپ چهگوارايي داشت و كاتوليك متعصبي هم بود، براي من صحبت ميكرد و از نحوهبرخورد و رفتارش با همسرش ميگفت. به او گفتم بر اساس آموزههاي اسلامي زماني كه دست زن و شوهر در دست يكديگر است، گناهانشان بخشيده ميشود. با تعجب پرسيد واقعاً؟! خيلي برايش عجيب بود. گفت زماني كه من با همسرم بيرون ميروم، وقتي دست او را ميگيرم، فرزندانم مرا مسخره ميكنند.
 اگر فهم جديدي از خود پيدا كنند...
آموزههاي اسلامي در مقولهزن و خانواده بهقدري جذاب است كه اگر درست منتشر شود، بسياري را مجذوب خود خواهد كرد. بزرگترين مسئله و معضلي كه غرب براي زنها ايجاد كرده، اين است كه آنها را درگير مسائل حاشيهاي و تفريحي جامعه كرده است. بنابراين زني كه خودش را به امواج اجتماعي غربي بسپارد، از مسئوليتهاي اجتماعي خود غافل خواهد شد. در دورهشاه نيز خيلي تلاش كردند كه زنها را به همان مسير ببرند و الحمدلله موفق نشدند. قدرت ديني در ايران از اين جهت بسيار مؤثر بود.يكي از ويژگيهايي كه ما داشتهايم و داريم و انشاءالله خواهيم داشت، در مورد احساس مسئوليت زن نسبت به محيط اجتماعياست. زنهاي ايراني همواره در طول تاريخ به اين احساس مسئوليت مهم پايبند بودهاند. يك نمونهبارز آن در جريان تحريم تنباكو و در داخل حرمخانهشاه بود. وقتي ناصرالدينشاه به تحريم قليانها اعتراض كرد، زنها به او گفتند همان كسي اين كار را حرام كرده كه ما را به تو حلال كرده است.به طور كلي اگر زنها فهم جديدي از خودشان در همهعرصهها پيدا كنند -فهمي از خودشان
في نفسه به عنوان زن و فهمي از خودشان در زمينهاجتماعي- بسيار بر جامعه مردهاي خودشان تأثير خواهند گذارد. به همين دليل وقتي وارد صحنه ميشوند، حركتهاي جدي صورت ميدهند. شما از مسئلهانقلاب اسلامي كه بگذريد، حضور زنان در دفاع مقدس بسيار مقتدرانه بود. تا مادري راضي نبود، پسرش به جبهه نميرفت. تا همسري رضايت نداشت، مردش ماهها در جبهه نميماند. بنابراين زنها نقش جديتر، مهمتر و تأثيرگذارتري را پس از انقلاب در زمان جنگ ايفا كردند و اين معلول آن شناخت جديد زن از خودش بود. انقلاب اسلامي يك لايه از اين شناخت را باز كرد.
منبع:khamenei.ir

 

نويسنده : تاريخ خبر : 1392/12/17 - 20:42:15 گروه خبري : حجاب

تصویر ثابت

محصولات تصادفي